Sink
Sink er mikilvćgt fyrir eđlilega skiptingu og starfsemi fruma. Ţađ er samvirkt A-vítamíni og mikilvćgum fitusýrum viđ margskonar starfsemi líkamans. Sink er nauđsynlegt til myndunar á kjarnasýrunum RNA og DNA og til eđlilegrar starfsemi ýmissa hvata. Sink tekur ţátt í mörgum hvataferlum og hormónastarfsemi, ekki síst starfi kynhormóna. Ţađ hefur áhrif á öndun vefja og eđlilegan vöxt. Sink er mikilvćgt á ţeim tímabilum sem líkaminn er upptekin viđ hormónatengdar breytingar svo sem viđ kynţroska, brjóstagjöf og međgöngu. Gelgjubólur hafa m.a. veriđ raktar til lágs sinkmagns í líkama unglinga.
Í bókinni Male Sexual Vitality (Náttúra karla) eftir Michael T. Murrey, N.D. er ítrekađ fjallađ um mikilvćgi sinks í margvíslegri kynstarfsemi karla. Löngum hefur ţví veriđ haldiđ fram ađ lifur, ostrur, hnetur og frć séu kynörvandi. Ţađ kann einmitt ađ vera vegna sinkinnihalds ţessara fćđutegunda. Sink gegnir afar mikilvćgu hlutverki í allri tímgunarstarfsemi karla, ekki síst hormónamyndun, framleiđslu sćđis og hreyfanleika ţess.
Ţegar sinks hefur veriđ neytt sendir skjaldkirtillinn pikólinatsýru til meltingafćranna. Pikólínatsýran gengur í efnasamband viđ sinkiđ og myndast ţá efni sem auđveldar frásog meltingafćranna. Beint samband virđist vera á milli ţess magns af sinki sem líkaminn getur nýtt sér og frambođi af pikolinati. Ţannig verđur sinkskortur í líkamanum ef framleiđsla hans á pikkóllínatsýru er ábótavant vegna fćđingargalla, sjúkdóma eđa skorti á vítamíni B-6.
Ţegar aldurinn fćrist yfir minnkar hćfileiki skjaldkirtilsins til ađ framleiđa pikólínatsýru sem er nauđsynleg til ađ líkaminn geti frásogađ sink úr fćđunni. Ţetta er talin ađal orsök minna sinks hjá öldruđum en einkenni sinkskorts kemur einmitt oft í ljós hjá ţeim, í formi skerts bragđ- og lyktarskyns, minnkađs viđnáms gegn sýkingum sem og í ţví ađ sár gróa hćgt. Ef sink er tekiđ sinn sem sink-pikólínat kemur vanhćfni skjaldkirtilsins ekki ađ sök.
Sink er helst ađ finna í lambakjöti, svínakjöti, hveitikími, ölgeri, eggjum, en lang mest er ţó af sinki í ostrum. Einnig er sink í lifur, hnetum, frćjum, sjávarfangi, sojabaunum og grćnmeti.
Einkenni sinkskorts geta veriđ ćđakölkun, svefn- og hegđunartruflanir, hárlos, flasa, getuleysi, minnisleysi og blöđruhálkirtilsvandamál hjá körlum. Jafnfram lýsir sinkskortur sér einnig í minni mótstöđu gegn sýkingum, hvítum blettum á nöglum, ţví ađ sár gróa seint, skertu bragđ- og lyktarskyni auk húđvandamála. Michael T. Murrey, N.D. höfundur bókarinnar Male Sexual Vitality, talar einnig um ađ ţótt alvarlegur sinkskortur sé fátíđur er taliđ ađ margir einstaklingar í Bandaríkjunum séu á mörkum sinkskorts.
Ráđlagđir dagsskammtar eru:- ungbörn ađ hálfs árs aldri: 2 mg
- ungbörn hálfs til 3 ára: 5 mg
- börn 4-6 ára: 6 mg
- börn 7-10 ára: 7 mg
- karlar 11-18 ára: 11 mg
- karlar 19 ára og eldri: 9 mg
- konur 11-18 ára: 9 mg
- konur 19 ára og eldri 7 mg
- ţungađar konur: 9 mg
- konur međ barn á brjósti: 11 mg






